FIFA'nın 2026 Dünya Kupası kapsamında önerdiği organizasyon modeli, New Jersey'deki yerel yöneticilerle sorunlar yaşadı. Fan Fest planlarının iptal edilmesi, ulaşım maliyetlerinin taraftarlara yansıtılması ve harcamaların yerel düzeyde gerçekleştirilmesi gibi hususlar ön plana çıktı.
FIFA, geçmiş Dünya Kupalarında Arjantin’in askeri rejimlerinden, Rusya’nın oligarklarına ve Katar’ın kraliyet yönetimine kadar pek çok etkili oyuncu ile anlaşmalara imza attı. Ancak Politico'ya göre, bu yıl New Jersey'de devreye giren güçlü futbol yönetimi, seçilmiş politikacılarla karşılaştığı bu yeni durumda meydan okuyucu bir rakiple karşılaşmış olabilir.
Devlet yetkilileri, yüksek maliyetli etkinlikler ve kamu kaynaklarının kullanımı konusunda daha ihtiyatlı bir tutum sergiliyor. Valilik için önemli bir aday olan Mikie Sherrill, Liberty State Park'ta gerçekleştirilmesi planlanan büyük ölçekli Fan Fest etkinliğini maliyet, güvenlik ve operasyonel lojistik gerekçeleriyle iptal etti. Sherrill, faire edilen alternatif olarak New Jersey Ekonomik Gelişim Otoritesi koordinasyonunda 5 milyon dolarlık bir fon oluşturdu. Bu bütçe, FIFA'nın standartları yerine yerel yönetimlerin öncelikleri doğrultusunda kullanılacak topluluk etkinliklerine tahsis edilecektir.
Final maçı New Jersey'de yer alacak, bu yüzden eyaletin tavrı daha belirgin ve etkili sayılıyor. Jersey City Belediye Başkanı James Solomon, Fan Fest modelinin "yüksek maliyet, düşük getiri" oluşturduğunu belirtti. Solomon, önceki devlet yönetiminin organizasyon finansmanı ve maliyet iade planları konusundaki yetersiz hazırlıklarını eleştirdi.
“Dünya Kupası eyaletimize geliyor, ama öncelikle New Jersey halkına ait olacak,” diyen Sherrill, yerel yönetimlerin FIFA ile ilişkilerinde daha temkinli bir duruş sergilediğine işaret ediyor. Yetkililer, uluslararası prestijden ziyade yerel seçmen çıkarlarını önceleyen bir politikayı benimsemektedir.
Ayrıca, turnuvanın organizasyonu bakımından en tartışılan konulardan biri ulaşım oldu. Pandemi sonrası yolcu sayısında yaşanan azalmalara bağlı olarak mali zorluk çeken kamu taşıma sistemleri, FIFA'nın ücretsiz ulaşım beklentileriyle zıtlık oluşturdu. Sonuçta, FIFA 2023'te bir kural değişikliği yaparak, ev sahibi şehirlerin stadyum ulaşımında "maliyetine" ücret talep etmesine onay verdi.
Eyaletteki ana ulaşım operatörü olan New Jersey Transit, yaklaşık 200 milyon dolarlık bir bütçe açığı ile karşı karşıya. Kuruluşun başkanı Kris Kolluri, Dünya Kupası süresince taraftarları taşımanın güvenlikten altyapı iyileştirmelerine kadar birçok masraf gerektiğini ifade etti.
ABD federal hükümeti de bu sürece finansman sağlayarak katkıda bulundu. Joe Biden yönetimi, geçici otobüs terminalinin kurulumu için 100 milyon dolardan fazla destek sağlarken, Donald Trump döneminde turnuva ulaşım giderleri için 10 milyon dolarlık ek fon tahsis edildi. Ev sahibi şehir komiteleri ve özel sponsorlardan elde edilen görüşmelerle mali yükler düşürülmeye çalışılmakta.
Bütün bunların yanında, yetkililere göre taraftarların stadyumlara ulaştırılması için hâlâ 48 milyon dolarlık bir bütçe açığı bulunmakta. Bu açığın kapatılması amacıyla MetLife Stadyumu’nda oynanacak maçlara katılacak izleyicilere 150 dolarlık gidip gelme ulaşım ücreti yansıtılması planı yapılmıştır. Öne çıkan bu ücretlendirme düzenlemesinde çocuklar ve yaşlılar için aynı oranlarda indirim yapılmayacaktır.
New York–New Jersey ev sahibi komitesi ise FIFA ile olan koordinasyonun sürdüğünü ve organizasyonun güvenli ve sorunsuz bir şekilde yürütülebilmesi için çalışmaların devam ettiğini ifade etti. Ancak FIFA, New Jersey'nin tutumu karşısında turnuvanın bölgeye sağlayacağı uzun vadeli ekonomik ve sosyal faydalar üzerinde "soğutucu etki" yaratabileceği konusunda uyarılarda bulundu.
Bu gelişmeler, Dünya Kupası gibi büyük organizasyonlarda kamu kaynaklarının nasıl kullanılacağına ve yerel yararların nasıl dengeleneceğine ilişkin tartışmaların yeni bir örneği olarak değerlendirilmektedir.
Kaynak: Gazete Oksijen